Page:PL Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich. T. 1.djvu/295

This page has been proofread.

stąd też nazywa cały ród na górnych gałęziach tych rzek osiadly siebie Wierzchowieńcem, a krainę swoją Wierzchowiną. Jest to okolica pochylona ku morzu Czarnemu, wierzchowina dniestrowa, w pojęciach narodu odpowiadająca całej pochyłości, jaki kraj od gór począwszy bierze ku osobnemu zlewisku morskiemu; ztąd też nazywa siebie z dumą góral z tych okolic „Wierzchowieńcem“, a tylko przez szyderstwo bywa od północnych Bojkiem zwany. Gdyby ród ten w istocie od owych historycznych Bojów pochodził, nie miałby sobie za ujmę, gdy go Bojkiem zwą; wszakże ze znaczeniem Bojka polączają dziś na Rusi inne wyobrażenie t. j. Byka, ztąd też gniewni są ludzie tego rodu, gdy ich tak nazywają. Wsie wołoskie, które pomiędzy siedzibami Czuchońców a Bojków (niektórzy do Pokucia je zaliczają) klinem zachodzą, aż po Beskid graniczny, tworzą jak nateraz przejście do osobnej etnograficznej grupy wschodniego skrzydła Karpat i granice Bojków; od zachodu wszakże, w pośrodku siedzib tego rodzaju, znajduje się jeszcze ród pomniejszy, który siedziby Bojków oskrzydliły w około: jest to ród Tucholców, osiadły na wierzchowinie rzeki Oryawy i Opora, od źródeł tych rzek po miasteczko Skole, którą tu krainę nazywają Tucholszczyzną. Tucholszczyzna ta jest, podług całego pozoru kraju i roślinności odmiennej, bardzo dawnem trzebowiskiem, a obyczaj tego rodu, budowa jego chat i cerkwi sięga najodleglejszej starożytności, bo ma zupełnie bizantyński charakter; jakoż występują i rodowe cechy góralszczyzny daleko wybitniej w tym rodzie Tucholców niź u Bojków; od wschodu odgranicza siedziby Bojków ogromna puszcza górska, zwana Czarnym-Lasem, i tu okazuje się tedy wpływ miejscowej natury na odgraniczenie tego rodu; na północy, za biegiem rzek, nie przechodzą osady jego rozgórza; od zachodu kładzie mu kres pasmo połonin sanockich, później dopiero przez wsie wołoskie osiedlonych, a na wschód nieprzebyta puszcza Czarnego-Lasu, oddziela go od sąsiednich Hucułów. Wsie przez Bojków osiadłe są następujące (ob. też Górale): Łomna, Wołcze, Jasionka, Masiowa, Kondratów, Isaje, Łastówki, Hołowsko, Kryncal, Zubrzyca, Kropiwnik, Rybnik, Łokieć, Dolhe, Pereprostyny, Majdan Żelazny, Turka, Mielniczne, Jabłonka niższa, Tureczki niższe, Tureczki wyższe, Sokolijka, Butelka wyższa, Jaworów, Jabłonów. Butla, Hnyła, Wysockie wyższe, Wysockie niższe, Komarniki, Libohora, Husne wyższe, Husne niższe, Krywka, Matków, Iwaszkowce, Krasne, Mohnate, Zadzielisko, Zawadka, Dołżki, Krzywe, Rosochacz, Myta, Suchy Potok, Bachnowate, Ryków, Mołdawsko, Radycz, Łosiniec, Jasionka Steciowa, Ilniki, Urycz, Jamielnica, Pohorodce, Sopot, Kruszelnica, Korczyn, Synowódzko niższe, Smorza, Żupanie, Klimiec, Wyżłów, Seneczów, Wyszków, Pobuk, Międzybrody i Tyszownica, Truchanów, Bereza, Sukiel, Kamionka, Słoboda, Łużki, Lipn, Mizuń, Kropiwnik, Perehińsko, Śliwki, Jasień. Do obszaru Tucholszczyzny należą następujące wsie: Orawa, Pohar, Orawczyk, Tyrawiec, Koziowa, Korostów, Skole, Hrebenów, Hotar, Kalne, Pławie, Tucholka, Hołowiecko. Byków, Grabowiec, Tuchla, Libohora, Oporzec. Ławoczne, Tarnawka, Sławsko, Wołosianka, Chaszczowanie, Jelonkowate, Różanka wyższa, Różanka niższa“ (Według W. Pola).

Bojnia, niewielka rzeka, pow. borysowski, bierze początek na granicy gub. mohilewskięj, około wsi Wołosiewicz, i przepłynąwszy mil parę, wpada do rz. Essy. Ma kierunek polud.-zachodni (Por. też Ułanka).

Bojnice, folw., pow. średzki, ob. Babin.

Bojowice albo Bojewice, wieś, pow. Mościska, o 2 mile na południowy zachód od Mościsk, a o 1.7 kil. od Husakowa, w niskiej lecz urodzajnej okolicy. Przestrzeni obszar dwor. posiada roli ornej 343, łąk i ogrod. 70, past. 48, lasu 11 m.; posiadł. mniej. roli ornej 432, łąk i ogrod. 66, past. 21, lasu 63 morg. Ludność rzym. kat. 26, gr. kat. 300, izrael. 72: razem 398. Należy do obudwu parafij w Husakowie. Właściciel większej posiadłości: Luidgarda hr. Stadnicka.

Bójswecy (łuż.), niem. Kleinpostwitz, wś serbska na Łużycach saskich, w pow. budyszyńskim; 1875 r. miała 20 dm., 119 mk. A. J. P.

Bokellen (niem.), wś szlach., pow. gierdawski, 226 mk., ewang.; st dr. żel. toruńsko-wystruckiej.

Bokienicze, wś, pow. piński, nad Bobrzykiem.

Bokijówka, wś, pow. proskurowski, gm. Tretelniki, 372 dusz męz., 626 dz. ziemi włośc., 542 dz. ziemi dworskiej używal. Należy do Piotra Żeromskiego. Dr. M.

Bokinia, wś, pow. hrubieszowski, gm. Jarosławiec, par. Uchanie. R. 1827 r. było tu 38 dm. i 280 mk.

Bokinka, 1.) wś i folw., pow. bialski, gm. Kościeniewicze, par. Piszczac. W 1827 r. było tu 50 dm. i 202 mk., obecnie 45 dm., 294 mk. i 1359 m. obszaru, 643 gruntów folwarcznych, od r. 1853 własność Bielaków. 2.) B., wś i folw., pow. bialski, gm. Międzyleś, par. Kodeń. W 1827 r. było tu 32 dm. i 147 mk., obecnie 38 dm., 234 mk. i 1300 m. obszaru.

Bokiny, wieś nad rzeką Narwią, powiat. mazowiecki, gmima Kowalewszczyzna, parafia Waniewo; dobra spadkobierców Zygmunta Krasińskiego, którego matka Maryanna Urszula z książąt Radziwiłłów, nabyła je od Wiktora Staniszewskiego w r. 1805, wraz z dobrami Śliwno, w cesarstwie położonemi. Po